Hollanda'da yaşlıların düşme, rahatsızlanma veya başka bir acil durumda yardım çağırmak için kullandığı on binlerce cihazın çalışmaz hâle gelme riski bulunuyor. Bunun nedeni, cep telefonu operatörlerinin eski 2G şebekelerini kapatması. EenVandaag'ın araştırmasına göre ülkede kullanılan yaklaşık 30 bin ila 80 bin acil yardım düğmesi, yaşlı telefonu ve alarm özellikli saat bu değişiklikten etkilenebilir.
Araştırmada, yakında kullanılamayacak bazı cihazların hâlâ internet üzerinden satıldığı da ortaya çıktı. Yaşlıların ve yakınlarının hangi cihazların risk altında olduğunu anlaması ise her zaman kolay olmuyor.
KPN'nin 2G şebekesi 2027 sonunda kapanacak
Hollanda'da cep telefonu operatörleri, eski 2G şebekelerini aşamalı olarak kapatıyor. KPN, 2G hizmetini 1 Aralık 2027'de sona erdirmeyi planlıyor. Odido, kendi şebekesini 2023 yılında kapatırken VodafoneZiggo henüz kesin bir tarih açıklamadı. Şirket, 2026 sonunu en erken kapanış tarihi olarak gösteriyor.
Bu durum, yalnızca 2G üzerinden çalışan acil yardım cihazlarını da etkiliyor. Örneğin evinde düşen bir kişi, yardım düğmesine bastığında mobil şebeke üzerinden alarm merkezine ulaşabiliyor. Ancak cihazın bağlı olduğu 2G şebekesi kapatıldığında yardım çağrısı merkeze ulaşamayabilir.
Dolayısıyla 2G'nin kapanması, eski cep telefonlarının yanı sıra yaşlıların güvenliği için kullanılan acil yardım cihazları açısından da risk oluşturuyor.
Eski teknolojiye sahip cihazlar hâlâ satılıyor
EenVandaag'ın araştırmasına göre 2G bağlantısına bağımlı acil yardım cihazları ve yaşlı telefonları, Bol, Amazon ve Thuiszorgwinkel.nl gibi platformlarda hâlâ satılıyor. Marktplaats'ta da benzer ürünler bulunuyor.
Bazı ürünlerin açıklamalarında 2G ve 3G desteği belirtilmesine rağmen bu şebekelerin kapanacağı konusunda açık bir uyarı yer almıyor.
Hollanda Tüketici ve Piyasalar Kurumu (ACM), eski mobil şebekelere bağımlı cihazların satılmasıyla ilgili sorunlara Aralık 2024'te de dikkat çekmişti.
EenVandaag'ın sorularının ardından bazı satıcılar ürün açıklamalarını güncelleyeceklerini, bazıları ise cihaz değişimi sunacaklarını bildirdi. Ancak daha önce satılan ve hâlen kullanılan cihazların ne kadarının risk altında olduğu bilinmiyor.
Üzerinde 4G yazması da her zaman yeterli değil
Sağlık teknolojileri alanındaki sektör kuruluşu WDTM, cihazların yalnızca üzerlerinde belirtilen teknolojiye bakılarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguluyor.
Çünkü bazı acil yardım cihazları alarm sinyalini 4G üzerinden gönderebilse de alarm merkeziyle sesli görüşme yapmak için eski 2G şebekesini kullanabiliyor.
Bu nedenle cihazın üzerinde 4G yazması, bütün işlevlerinin yeni mobil şebekelerle uyumlu olduğu anlamına gelmiyor.
Sorun yalnızca acil yardım düğmeleriyle de sınırlı değil. Uzaktan hasta takibinde kullanılan bazı cihazlar ve ilaç dağıtım sistemleri de eski mobil şebekelere bağımlı olabiliyor.
Yaşlılar kuruluşu eski cihazların satışının durdurulmasını istiyor
Hollanda'daki yaşlılar kuruluşu ANBO-PCOB, kapanacak mobil şebekelere bağımlı acil yardım cihazlarının yeterli uyarı yapılmadan satılmasına tepki gösterdi.
Kuruluşun yöneticisi Anneke Sipkens, tüketicilerin satın aldıkları cihazların kısa süre sonra çalışmayabileceğini bilmemelerini ciddi bir sorun olarak değerlendirdi ve bu ürünlerin satışının durdurulmasını istedi.
ANBO-PCOB ayrıca ailelere, yaşlı yakınlarının kullandığı acil yardım cihazlarını kontrol etmeleri çağrısında bulundu.
Hollanda Hasta Federasyonu ise özellikle yalnız yaşayan ve günlük hayatında destekleyici cihazlara ihtiyaç duyan kişilerin karşılaşabileceği risklere dikkat çekti. Federasyon, sağlık kuruluşlarının hastaları ve bakım hizmeti alan kişileri bu değişiklik hakkında bilgilendirmesi gerektiğini belirtti.
Operatörler ve cihaz satıcıları ne yapacak?
KPN, 2G şebekesine bağlı cihazlardan hangilerinin acil yardım amacıyla kullanıldığını doğrudan belirleyemediğini açıkladı. Şirket, bir bağlantının 2G kullandığını görebilse de bunun telefon, alarm düğmesi veya başka bir cihaza ait olduğunu her zaman tespit edemiyor. Bu nedenle cihaz satıcılarının müşterilerini bilgilendirmesi önem taşıyor.
WDTM, operatörlerden ve tedarikçilerden risk altındaki cihazları belirlemek için daha fazla çalışma yapmalarını istedi. Kuruluş, gerekirse acil yardım sistemleri için 2G hizmetinin bir süre daha sürdürülmesini önerdi.
KPN ise kapanış tarihinin ertelenmesinin kalıcı bir çözüm olmayacağını, kullanıcıların eninde sonunda yeni teknolojiye geçmesi gerektiğini savundu.
Yaşlıların kullandığı acil yardım cihazları nasıl kontrol edilir?
Uzmanların uyarıları doğrultusunda, yaşlıların ve yakınlarının şu kontrolleri yapması öneriliyor:
- Cihazın modelini öğrenin: Marka, model ve teknik özelliklerini kontrol ederek yalnızca 2G veya 3G üzerinden çalışıp çalışmadığını araştırın.
- Satıcıya başvurun: Cihazın 2G şebekesi kapandıktan sonra hem alarm göndermeye hem de sesli görüşme yapmaya devam edip etmeyeceğini yazılı olarak sorun.
- Alarm merkezine danışın: Cihaz bir bakım veya çağrı merkezine bağlıysa sistemin yeni şebekelerle uyumlu olduğunu doğrulayın.
- 4G ibaresiyle yetinmeyin: Cihazın bütün acil yardım işlevlerinin 4G üzerinden çalıştığından emin olun.
Gerekirse cihazı değiştirin: Eski şebekeye bağımlı olduğu belirlenen ürünler için satıcıdan veya hizmet sağlayıcısından uygun bir alternatif isteyin.
Özellikle yalnız yaşayan yaşlıların kullandığı cihazların, 2G şebekeleri kapanmadan önce kontrol edilmesi gerekiyor. Çünkü önemli olan yalnızca cihazın çalışması değil, acil durumda yapılan yardım çağrısının ilgili merkeze gerçekten ulaşabilmesi.
©Sonhaber.eu
