Almanya'da yapay zekâ teknolojileriyle elde edilen gelirlerden vergi alınması tartışılıyor. Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) ile Sosyal Demokrat Parti (SPD) koalisyonunda gündeme gelen öneri, teknolojinin iş gücü piyasasında yaratabileceği değişimlerin maliyetini karşılamak için yeni bir finansman kaynağı oluşturmayı amaçlıyor. Aile Bakanı Karin Prien öneriyi desteklerken Ekonomi Bakanı Katherina Reiche ve Başbakan Friedrich Merz vergiye mesafeli yaklaşıyor. Dijitalleşme Bakanı Karsten Wildberger ise başlangıçtaki desteğine rağmen daha temkinli bir tutum benimsiyor.
Almanya'da yapay zekâ vergisine iki bakandan destek
Almanya Aile Bakanı ve CDU Genel Başkan Yardımcısı Karin Prien, Stern dergisine yaptığı açıklamada yapay zekâ üzerinden yaratılan ekonomik değerin vergilendirilmesi gerektiğini söyledi.
Prien, ekonomik faaliyetlerde katma değerin büyük ölçüde yapay zekâ tarafından üretilmesi durumunda bunun vergi sistemine de yansıması gerektiğini belirtti. Bakan, böyle bir durumda vergilendirme dışında bir yol görmediğini ifade etti.
Yapay zekânın çalışma hayatını nasıl değiştireceğine de dikkat çeken Prien, özellikle gençlerin meslek seçimi ve kariyer olanakları üzerindeki etkilerin değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Daha önce Dijitalleşme Bakanı Karsten Wildberger de Tagesspiegel gazetesine yaptığı açıklamada yapay zekâ teknolojileriyle elde edilen yüksek gelirlerin vergilendirilmesini önermişti. Wildberger, buradan sağlanacak kamu gelirlerinin iş dünyasındaki dönüşümü finanse etmek için kullanılabileceğini belirtmişti.
İş kayıplarının maliyeti nasıl karşılanacak?
Yapay zekâ vergisi tartışmasının temelinde, teknolojinin bazı mesleklerde insan emeğinin yerini alabileceği endişesi bulunuyor.
Şirketlerin daha önce çalışanlar tarafından yapılan işleri yapay zekâ sistemlerine devretmesi, üretkenliği artırabilir ve maliyetleri düşürebilir. Ancak bu dönüşümün bazı alanlarda istihdamı azaltması veya çalışanların yeni beceriler edinmesini gerektirmesi bekleniyor.
Vergi önerisini destekleyen siyasetçiler, teknolojiden ekonomik kazanç sağlayan şirketlerin bu dönüşümün toplumsal maliyetlerine de katkıda bulunması gerektiğini savunuyor.
Bu kapsamda elde edilecek gelirlerin çalışanların yeniden eğitilmesi, mesleki dönüşüm programları ve iş gücü piyasasına yönelik desteklerde kullanılması öngörülüyor.
Ancak hangi faaliyetlerin yapay zekâ kaynaklı gelir sayılacağı, verginin nasıl hesaplanacağı ve hangi şirketleri kapsayacağı henüz belirlenmiş değil.
Hükümet içinde görüş ayrılığı var
Öneriyi daha önce destekleyen Dijitalleşme Bakanı Karsten Wildberger, RTL/ntv'ye yaptığı son açıklamada Almanya'nın öncelikle yapay zekânın sunduğu ekonomik büyüme fırsatlarından yararlanması gerektiğini söyledi. Wildberger, vergi tartışmasından önce teknolojinin ekonomik değer üretmesine fırsat verilmesini savundu.
Ekonomi Bakanı Katherina Reiche de Die Welt gazetesinin düzenlediği etkinlikte, yapay zekâyı vergilendirmeden önce ekonomide yaygın biçimde kullanmak gerektiğini belirtti.
Başbakan ve CDU Genel Başkanı Friedrich Merz'in de yapay zekâ vergisine şu aşamada sıcak bakmadığı ifade ediliyor.
Hükümet içindeki bu görüş ayrılıkları nedeniyle önerinin yasalaşıp yasalaşmayacağı belirsizliğini koruyor.
SPD, yapay zekâ kazançlarının adil vergilendirilmesini istiyor
Koalisyonun diğer ortağı SPD ise teknolojik gelişmelerden doğan ekonomik kazançların daha adil paylaşılması gerektiğini savunuyor.
SPD Meclis Grubu, eylül ayında kabul ettiği politika belgesinde teknolojik ilerlemenin çalışanları yoksullaştırmaması gerektiğini vurguladı. Parti, makinelerin daha önce iyi ücret ödenen işleri üstlenmesi ve çalışanlara yalnızca düşük ücretli işlerin kalması riskine dikkat çekti.
Bu nedenle toplu iş sözleşmelerinin yaygınlaştırılmasını ve şirketlerin teknolojik dönüşümden elde ettiği kârların adil biçimde vergilendirilmesini istedi.
Yapay zekânın vergilendirilmesi fikri Almanya dışında da tartışılıyor. Microsoft'un kurucusu Bill Gates, uzun süredir robotların ve yapay zekânın vergilendirilmesini savunan isimler arasında yer alıyor.
Gates'e göre böyle bir vergi, şirketlerin insan çalışanları makinelerle değiştirmesini ekonomik açıdan daha az cazip hâle getirebilir.
Almanya'da ise tartışma henüz siyasi öneriler düzeyinde. Hükümet tarafından hazırlanmış bir yasa tasarısı, açıklanmış vergi oranı veya uygulama tarihi bulunmuyor.
©Sonhaber.eu
