Haberlerimizi İnstagram , TikTok ve Youtube hesaplarımızdan da takip edebilirsiniz.
Genç yetişkinler günde ortalama iki saatini sosyal medya platformlarında geçiriyor. Uzmanlar, bu sürenin uzun vadede psikolojik açıdan olumsuz sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulunuyor. ABD ve İngiltere’den araştırmacılar tarafından yürütülen yeni bir çalışma ise sosyal medyaya verilen kısa süreli bir aranın bile ruh sağlığı üzerinde anlamlı etkiler yaratabildiğini gösteriyor.
Aşırı sosyal medya kullanımının iyi gelmediği bilinse de bundan kopmak çoğu zaman zor oluyor. Instagram, TikTok ve Facebook gibi platformlarda sürekli içerik kaydırmak, yoğun görsel ve duygusal uyaranlara maruz kalmak, birçok kişide zamanla huzursuzluk, mutsuzluk ya da boşluk hissi yaratabiliyor. Uzmanlara göre bunun arkasında alışkanlıklar ve bağımlılığa benzer kullanım biçimleri yatıyor.
Bir haftalık sosyal medya detoksundan sonra ne oldu?
Araştırmanın başında, Beth Israel Deaconess Medical Center’dan Elombe Calvert liderliğindeki ekip, 18–24 yaş aralığındaki 295 katılımcının sosyal medya kullanım alışkanlıklarını iki hafta boyunca izledi. Bu süreçte katılımcılara ruh sağlıklarıyla ilgili çeşitli sorular yöneltildi. Katılımcıların büyük bölümü hafif düzeyde depresyon ve anksiyete belirtileri, uyku sorunları ve orta seviyede yalnızlık hissi yaşadığını bildirdi.
İlk haftanın ardından katılımcılardan sosyal medya kullanımını sınırlandırmaları istendi. Bir hafta boyunca Instagram, Snapchat, Facebook, TikTok ve X’e erişim devam etti ancak günlük kullanım süresi ortalama 1,9 saatten yaklaşık yarım saate indirildi.
Bu süreçte en sık kullanılan uygulamalar Instagram ve Snapchat olurken, X ve Facebook daha az tercih edildi. Toplam ekran süresi ise genel olarak büyük bir değişim göstermedi.
Ruh sağlığında belirgin iyileşme
Deney haftasının sonunda yapılan değerlendirmelerde, katılımcıların ruh sağlığında dikkat çekici bir iyileşme tespit edildi. Anksiyete belirtilerinde yüzde 16, depresyon belirtilerinde yaklaşık yüzde 25, uyku sorunlarında ise yüzde 14 oranında azalma görüldü.
Etkinin, özellikle araştırmanın başında daha ağır depresif belirtiler bildiren katılımcılarda daha belirgin olduğu kaydedildi.
Buna karşılık, sosyal medya kullanımındaki azalmanın yalnızlık hissi üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı belirtildi.
Araştırmacılar, elde edilen sonuçların kısa süreli dijital detoks uygulamalarının ruh sağlığı açısından faydalı olabileceğine işaret ettiğini vurguladı. İyileşmenin, ekran süresinin azalmasından çok; olumsuz sosyal karşılaştırmaların, sürekli uyarana maruz kalmanın ve bağımlılık benzeri kullanım davranışlarının sınırlandırılmasından kaynaklandığı ifade edildi.
Dijital detoks nasıl başarılabilir?
Uzmanlara göre dijital alışkanlıkları tamamen terk etmek gerçekçi değil. Bu nedenle sosyal medya kullanımının kademeli olarak azaltılması öneriliyor. İş çıkışı ya da boş zamanlarda telefona yönelmek yerine arkadaşlar ve aileyle yüz yüze aktiviteler planlamak, haftada bir gün bilinçli olarak ekranlardan uzak durmak ve yatmadan önce en az bir saat ekran kullanmamak bu süreci kolaylaştırabiliyor.
Ebeveynlere ise çocuklarıyla açık ve şeffaf bir iletişim kurmaları tavsiye ediliyor. Uzmanlar, ekran süresinin birlikte belirlenen hedeflerle, adım adım azaltılmasının daha sürdürülebilir sonuçlar verdiğine dikkat çekiyor.
©Sonhaber.eu
