Hollanda’da gençlerin okuma becerilerindeki gerileme sürüyor. 2025 yılında gerçekleştirilen uluslararası PISA araştırmasına göre, ülkede 15 yaşındaki gençlerin yüzde 39’u okulda ve günlük yaşamda ihtiyaç duyulan düzeyde okuma becerisine sahip değil. Bu seviyenin altında kalan gençlerin, ortaöğretimden mezun olduktan sonra da günlük yaşamda karşılarına çıkan metinleri anlamakta zorlanabileceği belirtiliyor.
Sonuçlar, Hollanda’nın okuma becerilerinde benzer Avrupa ülkelerinin büyük bölümünün de gerisinde kaldığını gösteriyor.
Okuma becerisi yıllardır geriliyor
Hollanda’daki gençlerin okuma becerilerindeki düşüş yeni değil. PISA sonuçları, gerilemenin uzun süredir devam ettiğini ortaya koyuyor. Veriler, 2003 yılında okuma becerilerinde Avrupa ortalamasının üzerinde yer alan Hollandalı gençlerin sonraki yıllarda giderek daha düşük puanlar aldığını gösteriyor.
2018’de yapılan PISA araştırmasında 15 yaşındaki her dört gençten birinin okuma becerisinin yetersiz olduğu belirlenmişti. 2023 yılında yayımlanan bir sonraki araştırmada bu oran yaklaşık üçte bire çıktı. Son araştırmada ise oranın yüzde 39’a kadar yükseldiği görüldü.
PISA değerlendirmesinde 2. seviye, günlük yaşamda ihtiyaç duyulan temel okuma becerileri açısından asgari düzey olarak kabul ediliyor. Buna göre Hollanda’da 15 yaşındaki her 10 gençten yaklaşık 4’ü bu seviyeye ulaşamıyor.
Araştırmada kız ve erkek öğrenciler arasındaki fark da devam etti. Diğer Avrupa ülkelerinde olduğu gibi Hollanda’da da 15 yaşındaki erkek öğrenciler okuma becerilerinde kız öğrencilerden daha düşük sonuç aldı.
Öğrencinin eğitim türü ve ailesinin eğitim düzeyi etkili
Araştırmada öğrencilerin devam ettiği ortaöğretim türü ile okuma becerileri arasında belirgin farklılıklar olduğu görülüyor. VWO düzeyindeki öğrenciler okuma becerilerinde daha yüksek sonuçlar elde ederken, VMBO öğrencilerinin sonuçları daha düşük kalıyor.
Hollanda eğitim sisteminde VWO, öğrencileri üniversite eğitimine hazırlayan ortaöğretim programını ifade ediyor. VMBO ise ağırlıklı olarak mesleki eğitime hazırlık sağlayan bir eğitim yolu olarak uygulanıyor.
Öğrencilerin ailelerinin eğitim düzeyi de sonuçlarda etkili bir unsur olarak öne çıkıyor. Ebeveynlerinden biri HBO düzeyinde yükseköğretim veya üniversite eğitimi almış olan çocukların okuma becerilerinin çoğunlukla daha yüksek olduğu belirlendi.
Araştırmada elde edilen sonuçlar, öğrencilerin okuma becerilerinin devam ettikleri eğitim türüne ve ailelerinin eğitim geçmişine göre farklılık gösterebildiğini ortaya koyuyor.
PISA araştırması
PISA (Programme for International Student Assessment), 15 yaşındaki öğrencilerin okuma, matematik ve fen bilimleri alanlarındaki bilgi ve becerilerini ölçen uluslararası bir araştırma. Çalışma üç veya dört yılda bir gerçekleştiriliyor.
PISA 2025 araştırmasına dünya genelinde 91 ülkeden yaklaşık 760 bin öğrenci katıldı. Hollanda’dan ise 177 okulda eğitim gören 6 bin 600’ün üzerinde öğrenci araştırmada yer aldı. Öğrenciler dijital ortamda sınava girerken, okul içindeki ve dışındaki yaşamlarına ilişkin soruların yer aldığı bir anketi de doldurdu.
Matematik ve fen bilimlerinde ortalama değişmedi
Okuma becerilerindeki gerilemeye karşın matematik ve fen bilimlerinde farklı bir tablo ortaya çıktı. Araştırmaya göre Hollandalı öğrencilerin bu alanlardaki ortalama puanları önceki seviyesini korudu.
Fen bilimlerinde öğrencilerin ortalama puanlarında gerileme görülmezken, öğrencilerin bu derslere yönelik ilgisinin diğer Avrupa ülkelerine kıyasla daha düşük olduğu belirlendi. Hollandalı öğrencilerin fen bilimlerinden aldıkları keyfin, araştırmada karşılaştırılan diğer Avrupa ülkelerindeki öğrencilerden daha düşük olduğu görüldü.
Böylece matematik ve fen bilimlerinde ortalama puanlar değişmezken, fen bilimlerinde öğrencilerin derse yönelik ilgisi açısından Hollanda ile diğer Avrupa ülkeleri arasında fark olduğu ortaya çıktı.
Hollanda benzer Avrupa ülkelerinin gerisinde kaldı
Okuma becerilerindeki düşüş yalnızca Hollanda’da görülmüyor. PISA sonuçlarına göre başka ülkelerde de öğrencilerin okuma performansında gerileme yaşanıyor. Ancak Hollanda’nın sonuçları, ekonomik ve toplumsal açıdan benzer durumdaki Avrupa Birliği ülkeleriyle karşılaştırıldığında daha düşük seviyede kalıyor.
Bu ülkeler arasında Hollanda’dan daha düşük okuma becerisi sonucu alan tek ülke Yunanistan oldu. Hollanda böylece karşılaştırılan benzer Avrupa ülkeleri arasında okuma becerilerinin en düşük olduğu ülkelerden biri olarak öne çıktı.
Bununla birlikte Hollanda Ulusal Eğitim Bilgi Enstitüsü, ülkeler arasındaki PISA sonuçlarının karşılaştırılmasında dikkatli olunması gerektiğini belirtiyor. Eğitim sistemlerinin birbirinden farklı olması, ülkelerin aldığı sonuçların doğrudan karşılaştırılmasını güçleştiren unsurlar arasında gösteriliyor.
Bu nedenle ülkeler arasındaki puan farklarının değerlendirilmesinde yalnızca PISA sonuçlarının değil, eğitim sistemleri arasındaki farklılıkların da dikkate alınması gerektiği belirtiliyor.
Leescoalitie hükümete daha geniş kapsamlı çalışma çağrısı yaptı
Hollanda’da okumayı teşvik eden kuruluşların oluşturduğu Leescoalitie, son PISA sonuçlarını “endişe verici” olarak değerlendirdi. Kuruluş, gençlerin okuma becerilerini geliştirmeye yönelik çalışmaların yalnızca okullarla sınırlı kalmaması gerektiğini belirtti.
Eğitim kurumları ve kütüphanelere yapılacak yatırımların tek başına yeterli olmadığını belirten Leescoalitie, gençlerin günlük yaşamlarında da okumaya teşvik edilmesini istedi. Kuruluş, okuma becerilerindeki gerilemenin önüne geçilmesi için hükümete toplum genelini kapsayan daha geniş bir çalışma yürütme çağrısı yaptı.
Hükümet sonbaharda eylem planı açıklayacak
Eğitim, Kültür ve Bilimden Sorumlu Devlet Sekreteri Judith Tielen, okuma becerilerindeki düşüşün uzun yıllardır devam ettiğini ve sorunun kısa sürede çözülemeyeceğini belirtti. Tielen, bir sonraki PISA araştırmasında okuma alanında daha iyi sonuçlar görmek istediklerini söyledi.
İyi okuyabilmenin eğitimden çalışma hayatına, ilaçların kullanım talimatlarını anlamaktan iş başvurusu hazırlamaya ve doğru bilgiyle yanlış bilgiyi ayırt etmeye kadar günlük yaşamın birçok alanında gerekli olduğunu vurgulayan Tielen, bu eğitim-öğretim yılında Hollandaca ve matematik derslerinde yeni temel hedeflerin uygulanmaya başladığını açıkladı.
2006’dan beri kullanılan hedeflerin yerini alan yeni düzenlemeyle öğrencilerden beklenen bilgi ve becerilerin daha açık belirlenmesi amaçlanıyor. Tielen, hükümetin sonbaharda dil ve diğer temel becerilerin geliştirilmesine yönelik bir eylem planı açıklayacağını bildirdi.
©Sonhaber.eu
