Aşırı sıcakların etkisini artırdığı yaz günlerinde uzmanlar, güneş çarpması ile sıcak çarpmasının birbirine karıştırılmaması gerektiği konusunda uyarıyor. Her iki durumda da baş ağrısı, baş dönmesi ve halsizlik görülebiliyor. Ancak güneş çarpması daha çok baş ve ense bölgesinin uzun süre güneşe maruz kalması sonucu gelişirken, sıcak çarpması vücudun ısı dengesini kaybetmesiyle ortaya çıkıyor ve acil müdahale gerektirebiliyor.
Güneş çarpması nasıl anlaşılır?
Uzmanlara göre güneş çarpması, baş ve ense bölgesinin uzun süre doğrudan güneş ışığına maruz kalması sonucu oluşuyor. Güneşin etkisiyle beyin zarları tahriş olabiliyor ve belirtiler bazen güneş altında bulunulduğu sırada değil, saatler sonra da ortaya çıkabiliyor.
Güneş çarpmasının en sık görülen belirtileri şunlar:
- Baş ağrısı
- Baş dönmesi
- Ense ağrısı
- Ense sertliği
- Işığa karşı hassasiyet
- Başın sıcak ve kızarmış olması
- Özellikle küçük çocuklarda yüksek ateş
Saçı seyrek olan kişiler, yaşlılar, bebekler ve küçük çocuklar güneş çarpması açısından daha yüksek risk taşıyor.
Güneş çarpmasından şüphelenildiğinde kişi hemen gölge veya serin bir ortama alınmalı, baş ve boyun bölgesi nemli bezlerle serinletilmeli ve bol sıvı tüketmesi sağlanmalı. Bilinç bulanıklığı gelişmesi halinde ise vakit kaybetmeden acil sağlık ekiplerine haber verilmesi gerekiyor.
Sıcak çarpması hayati tehlike oluşturabiliyor
Sıcak çarpması ise yalnızca güneş altında kalınmasıyla ortaya çıkmıyor. Aşırı sıcak hava ve yüksek nemin etkisiyle vücudun ısı dengesini sağlayamaması sonucu gelişiyor. Yeterince havalandırılmayan kapalı alanlar veya kalın kıyafetler de bu riski artırabiliyor.
Bu durumda vücut sıcaklığı 40 derece veya üzerine çıkabiliyor. Uzmanlara göre sıcak çarpması; dolaşım sistemini, böbrekleri, karaciğeri ve kalbi etkileyebiliyor. Müdahale edilmediğinde çoklu organ yetmezliğine kadar ilerleyebilen ciddi bir tabloya dönüşebiliyor.
Sıcak çarpmasının belirtileri neler?
Sıcak çarpmasının ilk belirtileri genellikle şunlar oluyor:
- Ani halsizlik
- Şiddetli baş ağrısı
- Baş dönmesi
- Durum ilerledikçe şu belirtiler görülebiliyor:
- Mide bulantısı
- Kusma
- Bilinç bulanıklığı
- Bayılma
Uzmanlar, bu belirtilerin görülmesi halinde kişinin derhal serin bir ortama alınmasını ve sağlık ekiplerine haber verilmesini öneriyor.
İlk müdahale doğru yapılmalı
Sıcak çarpmasından şüphelenildiğinde kişi gölge veya serin bir yere alınmalı, fazla kıyafetleri gevşetilmeli ve vücudu dikkatli şekilde soğutulmalı.
Soğutma yapılacaksa buz veya soğuk jel paketi doğrudan cilde temas ettirilmemeli, mutlaka ince bir havlu ya da bezle sarılarak uygulanmalı. Kişinin bilinci açıksa su, sulandırılmış meyve suyu veya benzeri sıvılar içirilebilir.
Bilinç kaybı, bayılma veya durumun hızla kötüleşmesi halinde ise vakit kaybetmeden acil sağlık ekiplerine haber verilmesi gerekiyor.
Uzmanlardan sıcak hava uyarısı
Uzmanlar, aşırı sıcakların etkili olduğu günlerde özellikle öğle saatlerinde uzun süre güneş altında kalınmamasını öneriyor. Dışarı çıkılması gerekiyorsa başın şapka ile korunması, bol su tüketilmesi ve açık renkli, hafif kıyafetlerin tercih edilmesi tavsiye ediliyor.
Yaşlılar, bebekler, küçük çocuklar, kronik hastalığı bulunanlar ve açık havada çalışanların sıcak havalarda daha dikkatli olması gerektiği vurgulanıyor. Baş ağrısı, baş dönmesi veya mide bulantısı gibi belirtiler ortaya çıktığında ise bunların basit bir yorgunluk belirtisi olarak değerlendirilmemesi gerektiği ifade ediliyor.
©Sonhaber.eu
