Avrupa Birliği ile Amerika Birleşik Devletleri arasında geçen yıl İskoçya’nın Turnberry kentinde varılan ticaret anlaşması resmen uygulanmaya başlanıyor. Avrupa Parlamentosu üyeleri ile AB ülkelerinin temsilcileri, uzun süren görüşmelerin ardından anlaşma konusunda uzlaşmaya vardı. Ancak taraflar arasındaki siyasi gerilim ve gümrük vergisi tartışmaları nedeniyle anlaşmanın geleceğine dair soru işaretleri sürüyor.
ABD’nin vergi tehdidi süreci hızlandırdı
Müzakerelerin, ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa’dan ithal edilen otomobillere yüzde 25 ek gümrük vergisi uygulama tehdidinin ardından hız kazandığı belirtildi. Geçen yaz sağlanan uzlaşma kamuoyunda “Turnberry Anlaşması” olarak anılıyor.
Anlaşma kapsamında Avrupa’ya gelen birçok Amerikan sanayi ürünündeki gümrük vergileri kaldırılırken, ABD’nin Avrupa ürünlerine uyguladığı vergilerin ise yüzde 15 seviyesine kadar çıkabileceği belirtildi. Bu durum bazı Avrupa Parlamentosu üyeleri tarafından eleştirildi.
AB’den milyarlarca dolarlık yatırım ve enerji taahhüdü
Anlaşmaya göre Avrupa Birliği, 2028 yılına kadar ABD’deki stratejik sektörlere toplam 600 milyar dolarlık yatırım yapmayı planlıyor. Ayrıca AB ülkeleri yaklaşık 750 milyar dolar değerinde Amerikan enerji ürünü satın almayı taahhüt etti.
AB Dönem Başkanı Güney Kıbrıs’ın Ticaret Bakanı Michael Damianos, anlaşmanın iki taraf için ekonomik istikrar açısından önemli olduğunu belirterek, Avrupa Birliği’nin taahhütlerini yerine getirdiğini söyledi.
Siyasi gerilim endişesi sürüyor
Buna rağmen Avrupa ile ABD arasındaki ilişkilerdeki gerilimin tamamen sona ermediği belirtiliyor. Özellikle Trump yönetiminin gümrük vergilerini siyasi baskı aracı olarak kullanabileceği yönündeki endişeler Brüksel’de gündemde kalmaya devam ediyor.
Taraflar arasında Ukrayna savaşı, NATO politikaları, İran gerilimi ve enerji güvenliği gibi birçok konuda görüş ayrılıklarının sürdüğü ifade ediliyor. Uzmanlar ise ticaret anlaşmasının ilerleyen dönemde siyasi krizlerden etkilenebileceğine dikkat çekiyor.
