Hollanda'da alışverişlerde kullanılan “şimdi al, sonra öde” sistemine yönelik yeni kurallar getiriliyor. Klarna ve Riverty gibi şirketlerin sunduğu bu hizmetlerde, 18 yaşından küçüklerin alışveriş kredisi kullanmasını önlemek amacıyla yaş kontrolleri sıkılaştırılacak. Şirketler ayrıca kredi vermeden önce müşterilerinin borçlarını geri ödeyip ödeyemeyeceğini değerlendirmek zorunda kalacak.

Alışverişin hemen yapılıp ödemenin daha sonra gerçekleştirilmesini sağlayan bu sistem, özellikle gençler arasında yaygın olarak kullanılıyor.

Hollanda hükümeti, yeni düzenlemeyle gençlerin aşırı borçlanmasını ve ödeme güçlüğü yaşamasını önlemeyi amaçlıyor.

18 yaşından küçükler için yaş kontrolü sıkılaştırılacak
Mevcut kurallara göre de “şimdi al, sonra öde” sistemini kullanabilmek için 18 yaşını doldurmuş olmak gerekiyor. Ancak Hollanda Finansal Piyasalar Kurumu (AFM), bazı çocukların yanlış doğum tarihi bildirerek yaş kontrolünü aşabildiğini belirtiyor.

Yeni düzenlemeyle şirketlerin müşterilerin yalnızca beyan ettiği doğum tarihini kabul etmesi yeterli olmayacak. Yaş bilgisinin güvenilir yöntemlerle doğrulanması gerekecek.

Şirketler ayrıca müşterilerin ödeme gücünü kontrol etmek zorunda kalacak. Bu değerlendirmede mevcut borçlar, geçmişteki ödeme gecikmeleri ve gerektiğinde gelir ile gider bilgileri dikkate alınabilecek.

Gençlerin yüzde 42'sine ödeme ihtarı gönderildi
AFM'nin 2025 yılında yayımladığı araştırmaya göre 2024 yılında Hollanda'da sonradan ödeme hizmetlerini kullanan 25 yaşından küçüklerin yüzde 42'sine, geciken borçları nedeniyle ödeme ihtarı gönderildi.

Aynı yaş grubundaki kullanıcıların yüzde 21'i ise ödemelerini zamanında yapamadığı için gecikme ücreti ödemek zorunda kaldı.

AFM, bu verilerin özellikle gençler arasında ödeme sorunlarının yaygın olduğunu gösterdiğini belirterek tüketicilerin daha iyi korunması gerektiğini vurguladı.

Çocukların hesaplarından yaklaşık 600 bin işlem
AFM'nin bir başka araştırmasına göre 2023 yılında, 18 yaşından küçüklerin adına kayıtlı banka hesaplarından sonradan ödeme hizmeti sunan şirketlere yaklaşık 600 bin iDEAL işlemi yapıldı.

İşlemlerin büyük bölümü 13 ile 17 yaş arasındaki kişilerin hesaplarından gerçekleştirildi. Ortalama işlem tutarı yaklaşık 50 euro oldu.

Ancak AFM, bu işlemlerin tamamının doğrudan sonradan ödeme hizmeti kapsamında yapıldığının kesin olarak belirlenemediğini açıkladı. Araştırma, buna rağmen 18 yaşından küçüklerin bu şirketlerle ödeme işlemleri gerçekleştirebildiğini ortaya koydu.

Hollanda'da 53 milyon sonradan ödeme işlemi yapıldı
AFM verilerine göre 2024 yılında Hollanda'da “şimdi al, sonra öde” sistemi üzerinden yaklaşık 53 milyon işlem gerçekleştirildi. İşlemlerin toplam tutarı 5,1 milyar euroya ulaşırken, işlem sayısı bir önceki yıla göre yüzde 17 arttı.

Aynı yıl geciken ödemeler nedeniyle yaklaşık 6,9 milyon kez ödeme ihtarı gönderildi. Yaklaşık 1,8 milyon kez gecikme ücreti uygulandı ve 600 bin civarında işlem tahsilat şirketlerine devredildi.

Şirketlere yeni yükümlülükler getirilecek
Yeni düzenlemeyle Klarna, Riverty ve benzeri şirketler, tüketici kredilerine ilişkin daha sıkı kurallara tabi olacak.

Hollanda'da AB dışından işçi getiren şirketlere yeni şartlar geliyor
Hollanda'da AB dışından işçi getiren şirketlere yeni şartlar geliyor
İçeriği Görüntüle

Şirketlerin kredi vermeden önce müşterilerin ödeme gücünü değerlendirmesi, gerekli izinleri alması ve AFM'nin denetimine tabi olması gerekecek. Reklamlara yönelik kurallar da sıkılaştırılacak.

Düzenleme, Avrupa Birliği'nin yenilenen tüketici kredisi kurallarına dayanıyor. Amaç, tüketicilerin ödeme güçlerini aşan borçlar altına girmesini önlemek.

Yeni düzenleme Senato'nun onayını bekliyor
Yeni kuralların 20 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi hedefleniyordu. Ancak yasa tasarısı, Hollanda Temsilciler Meclisi'nde (Tweede Kamer) 6 Ekim 2026 tarihinde kabul edilmesine rağmen henüz Senato'nun (Eerste Kamer) onayından geçmedi.

Bu nedenle yaş kontrolü ve kredi değerlendirmesine ilişkin yeni yükümlülüklerin ne zaman yürürlüğe gireceği henüz kesinleşmedi.
©Sonhaber.eu