Hollanda’da dana eti fiyatları hızla yükseliyor. Sadece bu yıl içinde dana kıymanın kilosu yüzde 40’tan fazla arttı. Uzmanlara göre artışın yakın zamanda durması beklenmiyor. Bu da fiyatların daha da artacağına işaret ediyor.
Yılın başında Jumbo marketinde satılan yarım kilo dana kıyma 4,79 euroydu. Bugün aynı ürün için neredeyse 7 euro ödeniyor. Albert Heijn’de ise aynı dönemde fiyat 4 eurodan 6,99 euroya yükseldi. Diğer marketlerde de benzer bir tablo yaşandı; fiyatlarda yüzde 40 ve üzeri artışlar görüldü.
Mavi dil hastalığı
Uzmanlara göre dana eti fiyatı uzun süredir kademeli olarak artıyordu. Ancak 2024’te küresel piyasalarda ani bir sıçrama yaşandı. Bunun başlıca nedeni, birçok sığırda görülen mavi dil virüsü (blauwtong) salgını oldu. Bu hastalık yalnızca et üretimini azaltmakla kalmadı, aynı zamanda ineklerin doğurganlığını da etkiledi. Sonuç olarak daha az buzağı doğmaya başladı. Bu gecikmeli bir etki olsa da Avrupa’daki fiyatların yükselmesinde önemli rol oynadı.
ABD’de kuraklığın ve erken kesimlerin etkisi
Uzmanlara göre fiyat artışı yalnızca Avrupa ile sınırlı değil, küresel ölçekte de yaşanıyor. Özellikle ABD’deki kuraklık bu süreçte etkili oldu. Kuraklık nedeniyle ineklerin yiyecek otu tükenince hayvanlar daha hızlı kesime gönderildi. Bu durum piyasada daha az et kalmasına yol açtı. ABD ise açığı kapatmak için dünyanın dört bir yanından et ithal etmeye başladı. Küresel kıtlık, Avrupa’daki fiyatları da doğrudan etkiledi.
Arzın kısıtlı olduğu dönemlerde hayvanlar daha erken ve daha genç yaşta kesilmeye başladı. Bu da hayvan başına elde edilen et miktarını azaltarak kıtlığı daha da büyüttü.
Avrupa’daki yapısal sorunlar
Uzmanlara göre fiyatların kolay kolay düşmemesinin bir başka nedeni de Avrupa’daki yapısal sorunlar. Hollanda’da tüketilen sığır etinin büyük bölümü, süt verimi düşmüş ve artık süt üretiminde kullanılmayan ineklerden geliyor. Avrupa’nın geri kalanında bu oran yaklaşık yüzde 60.
Ancak teknolojik gelişmeler sayesinde artık daha az inekten daha fazla süt elde edilebiliyor. Bu da süt ineği sayısının azalmasına ve dolayısıyla daha az dana eti üretimine yol açıyor.
Geleceğe dair tahminler
2024 tarihli bir Avrupa araştırmasına göre dana eti fiyatlarının önümüzdeki yıllarda da yüksek kalması bekleniyor. Aynı zamanda tüketimde de düşüş öngörülüyor.
Avrupa Komisyonu verilerine göre, 2024’te kişi başına yıllık dana eti tüketimi 9,8 kilogram oldu. 2035’te bu rakamın 9,2 kilograma gerilemesi bekleniyor.
©Sonhaber.eu