Haberlerimizi İnstagram , TikTok ve Youtube hesaplarımızdan da takip edebilirsiniz.
Modern yaşam tarzının getirdiği düzensiz öğünler, işlenmiş gıda tüketimi ve hareketsizlik, toplumda kan şekeri dengesizliğini tetikleyen temel unsurlar haline geldi. Uzmanlar, sürekli değişen glikoz seviyelerinin sadece enerji düşüklüğü ve tatlı krizlerine değil, uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına zemin hazırladığı konusunda uyarıyor.
Kan şekeri nedir ve neden önemlidir?
Kan şekeri, vücudun beyin ve kaslar gibi pek çok organı için temel enerji kaynağı olan glikoz miktarını ifade eder. Yemek sonrası karbonhidratların parçalanmasıyla yükselen şeker, insülin hormonu ve fiziksel hareketle normal seviyelere döner. Ancak yanlış beslenme, stres ve uyku düzensizliği gibi etkenler bu dengenin bozulmasına yol açarak gün içi performansı olumsuz etkiler.
Kimler risk altında?
Uzmanlara göre, özellikle şu grupların kan şekeri takibinde daha dikkatli olması gerekiyor:
- Ailesinde diyabet öyküsü olanlar,
- İnsülin direnci, prediyabet veya polikistik over sendromu bulunanlar,
- Fazla kilolu bireyler ve hareketsiz yaşam sürenler,
- Sıkça işlenmiş gıda tüketenler.
İdeal seviyeler: Sağlıklı bir bireyde rakamlar ne diyor?
Sağlıklı bir yaşam için referans kabul edilen aralıklar; açlık kan şekerinde 70–99 mg/dL, yemekten iki saat sonraki tokluk şekerinde 140 mg/dL’nin altı ve son 3 aylık ortalamayı gösteren HbA1c değerinde ise %5.7’nin altı olarak belirtiliyor. Bu değerlerin üzerindeki seyir, kan şekeri yüksekliği veya dalgalanması olarak tanımlanıyor.
Tatlı krizlerine karşı sağlıklı alternatifler
Gün içinde aniden bastıran tatlı krizlerinde işlenmiş şekerli gıdalar yerine; elma-badem ikilisi, tarçınlı süt, bitter çikolata veya cevizli hurma gibi besleyici seçeneklerin tercih edilmesi öneriliyor. Bu besinler kan şekerini stabilize ederken daha uzun süre tokluk sağlıyor.
Kan şekerini dengede tutmanın 5 yolu
Beslenme düzeninde yapılacak küçük değişiklikler, kan şekerinin sağlıklı sınırlarda kalmasına büyük katkı sağlıyor:
1. Dengeli tabak oluşturun: Tabağınızın yarısını sebze, kalan kısımlarını ise protein ve tam tahıllar arasında paylaştırın.
2. Lif tüketimini artırın: Kuru baklagil ve tam tahıllar, glikozun kana karışmasını yavaşlatır.
3. Basit şekerden kaçının: Beyaz un ve şekerli ürün tüketimini sınırlandırın.
4. Öğün atlamayın: Düzenli beslenme, insülin duyarlılığını iyileştirir.
5. Su tüketimine önem verin: Yeterli su içmek, kandaki glikozun dengelenmesini ve fazlasının vücuttan atılmasını kolaylaştırır.
Yüksek şekerin yol açabileceği hastalıklar
Uzun süre yüksek seyreden kan şekeri; gizli şekerden Tip 2 diyabete, kalp ve damar hastalıklarından karaciğer yağlanmasına kadar pek çok sorunu tetikleyebiliyor. Ayrıca hipertansiyon, böbrek hasarı ve görme problemleri de kontrolsüz kan şekerinin sonuçları arasında yer alıyor.
Düşüklüğe de dikkat: Hipoglisemi
Kan şekerinin 70 mg/dL’nin altına düşmesi durumu olan hipoglisemi; titreme, terleme, ani acıkma ve çarpıntı gibi belirtilerle kendini gösteriyor. Uzmanlar, bu gibi durumlarda meyve ve kuruyemiş gibi küçük bir ara öğünle dengenin sağlanabileceğini vurguluyor.
©Sonhaber.eu