Haberlerimizi İnstagram , TikTok ve Youtube hesaplarımızdan da takip edebilirsiniz.
Amsterdam Metropol Bölgesi’nde (Metropoolregio Amsterdam) belediyeler ve konut kooperatifleri adına iki yılda bir yapılan “Amsterdam Metropol Bölgesinde ikamet” araştırmasının sonuçları açıklandı. Buna göre Amsterdam ve çevresinde konut giderleri hızla artıyor. Bu bölgelerde yaşayanların gelirlerinin giderek daha büyük bir kısmı konut giderlerine harcanıyor. Bunun başlıca nedeni ise düşük gelirli haneler için yeterli sayıda uygun fiyatlı konutun bulunmaması. Araştırmaya göre bölgede konut fiyatları ile gelir dağılımı arasında ciddi bir dengesizlik bulunuyor.
Amsterdam ve çevresinde, gelir düzeyi nedeniyle orta ve yüksek kiralı konutlara yönelmek zorunda kalan kiracıların sayısı artıyor. Bu da kiracıların gelirlerinin daha büyük bir kısmını konut giderlerine ayırmasına yol açıyor. 2025 yılında kiracılar, kira yardımı düşüldükten sonra net gelirlerinin ortalama yüzde 27’sini yalnızca kira ödemesine harcadı.
Sosyal konut sektöründe yaşayan kiracılar için ise son iki yılda konut giderlerinin karşılanabilirliği bir miktar iyileşti.
Ev sahiplerinde konut gideri ortalama yüzde 25
Konut sahibi olan kişiler ise vergi indirimi hesaplandıktan sonra ortalama olarak gelirlerinin yüzde 16’sını konut kredisi ödemelerine ayırıyor. Ancak son iki yıl içinde ev satın alan hanelerde bu oran yüzde 25’e kadar çıkıyor.
Bu gruptaki hanelerde ortalama brüt konut kredisi taksidi 1.725 euroyu buluyor. Ayrıca bu kişiler ev satın alırken yalnızca konut kredisine değil, aynı zamanda bağış, mevcut konut değerinden elde edilen sermaye, birikimler veya aileden alınan yardım gibi ek finansman kaynaklarına da daha sık başvuruyor.
Konut gideri oranı siyasi tartışma konusu
Hanelerin net gelirlerinin ne kadarını konut giderlerine ayırdığını gösteren “woonquote” (konut gideri oranı), konutun ne kadar karşılanabilir olduğunu gösteren önemli bir ölçüt olarak kabul ediliyor.
Bu oran hesaplanırken yalnızca kira veya konut kredisi ödemeleri değil, aynı zamanda enerji giderleri, servis ücretleri ve varsa site yönetimi (VvE) giderleri de dikkate alınıyor.
Verilere göre sosyal konut sektöründe ortalama konut gideri oranı düştü. Gelirinin yarıya yakınını (en az yüzde 40) konut giderlerine harcayan kiracıların sayısı da azaldı. 2023 ile 2025 arasında bu oran yüzde 23’ten yüzde 16’ya geriledi.
Buna karşılık orta ve yüksek kiralı konutlarda yüksek konut gideri oranına sahip hanelerin sayısı hafif şekilde arttı. Orta kira segmentinde her 10 haneden üçü, yüksek kira segmentinde ise her 10 haneden dördü gelirinin en az yüzde 40’ını konut giderlerine ayırıyor. Ev sahipleri arasında ise bu oran yüzde 6 seviyesinde kaldı.
Yeni konut sayısı yetersiz
Amsterdam ve çevresinde yeni konut inşaatı da talebi karşılamakta yetersiz kalıyor. 2024 yılında metropol bölgesi genelinde yaklaşık 14 bin yeni konut inşa edildi. Bu sayı 2023’e göre daha yüksek olsa da 2021 ve 2022 yıllarının gerisinde kaldı.
Aynı dönemde hane sayısındaki artışın da yavaşladığı görülüyor. Metropol bölgesi içinde konut ve hane sayısının en hızlı arttığı bölge Almere-Lelystad oldu.
Metropol bölgesindeki konutların yaklaşık yarısı mülk sahibi olunan (satın alınmış) konutlardan oluşuyor. Bu oran 2023 ile 2025 arasında yüzde 47’den yüzde 48’e yükseldi. Aynı dönemde özel sektör kiralık konutların payı yüzde 20 seviyesinde sabit kaldı.
Araştırmacılara göre bu durum, özel sektör kiralık konut piyasasındaki hızlı büyümenin şimdilik durduğunu gösteriyor.
Bunun başlıca nedeni ise kiralama alanındaki yeni yasa ve düzenlemeler ile vergi önlemleri. Bu değişiklikler, yatırımcılar için özel konutları kiraya vermeyi daha az cazip hale getirdi.
Öte yandan metropol bölgesindeki orta kira segmentinin payı 2023 ile 2025 arasında yüzde 7’den yüzde 6’ya düştü, yüksek kira segmentinin payı ise yaklaşık yüzde 10 seviyesinde sabit kaldı.
©Sonhaber.eu